Dấu hiệu chuyển dạ: Khi nào mẹ bầu nên đi bệnh viện?
Ngày dự sinh chỉ là thời điểm ước tính. Chuyển dạ có thể bắt đầu trước hoặc sau ngày này, và không phải thai phụ nào cũng có cùng một biểu hiện.
Những dấu hiệu thường gặp nhất gồm cơn gò tử cung đều và tăng dần, ra nhầy hồng, vỡ ối và cảm giác thai xuống thấp hơn. Đôi khi chỉ qua thăm khám cổ tử cung mới có thể xác định chắc chắn chuyển dạ thực sự. ACOG
Cơn gò tử cung đều và ngày càng mạnh
Đây là dấu hiệu quan trọng nhất của chuyển dạ. Khi chuyển dạ thật, các cơn gò thường:
-
- Xuất hiện tương đối đều
- Ngày càng gần nhau hơn
- Tăng dần về cường độ
- Mỗi cơn thường kéo dài khoảng 60 – 90 giây khi chuyển dạ tiến triển
- Vẫn tiếp tục dù mẹ nghỉ ngơi hoặc thay đổi tư thế
- Có thể đau từ vùng lưng lan ra phía trước bụng hoặc vùng chậu
Phân biệt cơn gò chuyển dạ và gò Braxton Hicks
Cuối thai kỳ, mẹ có thể xuất hiện Braxton Hicks – cơn gò sinh lý hay “gò giả”, đôi khi khá khó chịu nhưng chưa phải chuyển dạ.
|
Gò chuyển dạ thật |
Gò Braxton Hicks |
|
Có quy luật và dần gần nhau hơn |
Thường không đều |
|
Ngày càng mạnh |
Không tăng dần rõ |
|
Tiếp tục khi nghỉ hoặc đổi tư thế |
Có thể giảm khi nghỉ, uống nước hoặc đổi tư thế |
|
Có thể kèm thay đổi cổ tử cung |
Thường không làm cổ tử cung tiến triển |
Đôi khi không thể phân biệt chỉ bằng cảm giác. Bác sĩ cần khám để xem cổ tử cung có xóa và mở tiến triển hay không. ACOG
Ra nhầy hồng – “bloody show”
Trong thai kỳ, cổ tử cung được bịt bởi một nút nhầy. Khi cổ tử cung bắt đầu mềm, xóa và mở, nút nhầy có thể bong ra. Mẹ có thể thấy:
-
- Dịch nhầy đặc
- Trong, hồng hoặc hơi nâu
- Có một ít vệt máu
Đây thường được gọi là nhầy hồng hoặc “show”. Ra nhầy hồng cho thấy cổ tử cung đang thay đổi nhưng không có nghĩa chắc chắn sẽ sinh ngay. Chuyển dạ có thể xuất hiện sau vài giờ hoặc vài ngày. ACOG
Cần phân biệt nhầy hồng với ra máu đỏ tươi nhiều như hành kinh hoặc nhiều hơn, vì đây không phải dấu hiệu chuyển dạ bình thường và cần đi bệnh viện ngay.
Vỡ ối hoặc rỉ ối
Vỡ ối có thể xảy ra khi đang chuyển dạ hoặc trước khi xuất hiện cơn gò. Mẹ có thể cảm thấy:
-
- Một lượng nước chảy ra đột ngột
- Hoặc nước rỉ từng ít một liên tục
- Không kiểm soát được giống như tiểu tiện
Nếu nghi ngờ vỡ ối, nên ghi nhận thời điểm, màu sắc và mùi của nước, sử dụng băng vệ sinh sạch và liên hệ cơ sở sản khoa. Không nên đặt tampon hay tự thăm âm đạo. ACOG
Vỡ ối dù chưa có cơn gò vẫn cần được đánh giá. Nếu nước ối có màu xanh, nâu, đỏ hoặc có mùi bất thường, cần đi bệnh viện sớm.
Thai xuống thấp hơn
Trước chuyển dạ, đầu thai có thể xuống sâu hơn trong khung chậu. Hiện tượng này còn gọi là lightening. Mẹ có thể cảm thấy:
-
- Bụng thấp xuống
- Dễ thở hơn
- Tăng cảm giác nặng vùng chậu
- Đi tiểu thường xuyên hơn
Hiện tượng này có thể xảy ra từ vài tuần đến vài giờ trước chuyển dạ, vì vậy không thể dùng riêng dấu hiệu bụng tụt để dự đoán chính xác ngày sinh. ACOG
Đau lưng, nặng vùng chậu và thay đổi tiêu hóa
Một số thai phụ có thể xuất hiện:
-
- Đau lưng dưới
- Cảm giác nặng hoặc áp lực vùng chậu
- Đau bụng giống đau bụng kinh
- Đi tiêu nhiều hơn hoặc cảm giác muốn đi tiêu
Các triệu chứng này có thể đi kèm chuyển dạ nhưng không đặc hiệu. Giá trị của chúng cao hơn khi xuất hiện cùng cơn gò đều, ra nhầy hồng hoặc vỡ ối. ACOG
Khi nào nên đi bệnh viện?
Không có một quy tắc về khoảng cách cơn gò phù hợp cho tất cả mọi người. Thời điểm đi viện còn phụ thuộc vào:
-
- Sinh con lần đầu hay đã từng sinh
- Khoảng cách từ nhà đến bệnh viện
- Tiền sử chuyển dạ nhanh
- Sẹo mổ lấy thai cũ
- Thai kỳ nguy cơ cao
- Hướng dẫn riêng của nơi dự định sinh
Một mốc thực tế thường được sử dụng là cơn gò đều khoảng mỗi 5 phút và tiếp tục tăng dần, nhưng nên tuân theo hướng dẫn của cơ sở dự định sinh.
Cần đi bệnh viện ngay nếu có
|
|
ACOG đặc biệt khuyến cáo đánh giá ngay khi vỡ ối, chảy máu âm đạo nhiều, đau liên tục dữ dội hoặc thai cử động ít hơn bình thường. ACOG
Chuyển dạ trước 37 tuần cần lưu ý gì?
Nếu thai chưa đủ 37 tuần, các biểu hiện như cơn gò đều, đau lưng âm ỉ, tăng áp lực vùng chậu, thay đổi dịch âm đạo hoặc vỡ ối có thể là dấu hiệu chuyển dạ sinh non.
Trong trường hợp này không nên chờ đến khi cơn đau mạnh hoặc cổ tử cung mở nhiều mới đi khám. ACOG
Tài liệu tham khảo
- American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). How to Tell When Labor Begins. Reviewed November 2025. ACOG
- ACOG. Preterm Labor and Birth. ACOG
- NHS. Signs that labour has begun. nhs.uk
